Antalya’da Eğitilen Kahraman Fareler Enkazın Gözü Olacak
Enkaz Altında Yeni Umut: Kahraman Fareler
Antalya’da hayata geçirilen “Kahraman Fareler Projesi”, arama kurtarma çalışmalarında alışılmış yöntemlerin ötesine geçerek umut verici bir çözüm sunuyor. Muratpaşa Belediyesi, Belçika merkezli APOPO, GEA Arama Kurtarma Derneği ve Ankara Üniversitesi iş birliğiyle yürütülen proje kapsamında, Afrika keseli sıçanları yaklaşık üç yıllık özel bir eğitimden geçiriliyor.
İnsan Kokusunu Ayırt Ediyorlar
Eğitim sürecinde farelerin en önemli yeteneği olan canlı insan kokusunu ayırt edebilme kabiliyeti geliştiriliyor. Enkazın dar, karanlık ve erişilmesi zor alanlarına rahatlıkla girebilen bu çevik canlılar, insanların ve arama köpeklerinin ulaşamadığı noktalarda kritik bir görev üstleniyor.
GPS ve Kamerayla Enkazın İçinden Anlık Bilgi
Farelerin sırtına yerleştirilen özel GPS ve kamera sistemleri sayesinde, enkaz içindeki hareketleri anlık olarak izlenebiliyor. Bu sayede ekipler, enkazın derinliği, boşluk yapısı ve olası kazazede konumları hakkında detaylı bilgiye ulaşıyor. Canlı tespiti yapıldığında fareler, üzerlerindeki sinyal vericiyle üs noktasına uyarı gönderiyor.
“Mevcut Yöntemleri Tamamlayıcı Bir Unsur”
Kahraman Fareler Programı Lideri Dr. Danielle Giangrasso, projenin amacının mevcut arama kurtarma yöntemlerinin yerine geçmek değil, onları tamamlamak olduğunu vurguladı. Giangrasso, farelerin komutla üs noktasına geri dönebildiğini, bu sayede kontrollü ve güvenli bir arama süreci yürütüldüğünü belirtti.
Türkiye’de Operasyonel Kullanım İçin Geri Sayım
2015’te ön fizibilite çalışmalarıyla temelleri atılan projenin Türkiye ayağı, 2017’de GEA Arama Kurtarma iş birliğiyle başladı. Tanzanya’dan getirilen farelerin, Türkiye’de gerçekçi enkaz alanlarında eğitimlerinin sürdüğü ve gerekli izinlerin tamamlanmasının ardından operasyonel olarak kullanılmasının hedeflendiği bildirildi.
Uzun Ömürlü ve Dayanıklı Tür
Standart farelere kıyasla daha iri yapılı ve dayanıklı olan Afrika keseli sıçanlarının yaklaşık 10 yıla kadar yaşayabildiği belirtiliyor. Güçlü yapıları sayesinde teknik ekipmanları rahatlıkla taşıyabilen bu tür, insanlar, köpekler ve robotlarla birlikte tamamlayıcı bir arama unsuru olarak görev yapacak.
6 Şubat Depremleri Projeye Yön Verdi
Dr. Giangrasso, 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinin proje açısından bir dönüm noktası olduğunu belirterek, o gün yaşananların bu çalışmanın ne kadar hayati olduğunu kendilerine bir kez daha gösterdiğini ifade etti. “Amacımız, bu küçük kahramanların hayat kurtarmasına katkı sağlamak” sözleriyle projenin insani yönünü vurguladı.
Sahadan Güçlü Geri Bildirim
GEA Arama Kurtarma Derneği Antalya Temsilcisi Murat Beşparmak ise farelerin dar boşluklara girme ve dik alanlarda hareket edebilme yeteneklerinin, enkaz analizinde büyük avantaj sağladığını belirtti. Beşparmak, “Enkazın içini analiz etmek ve kazazede varsa tespit etmek artık çok daha kolay” dedi.